woensdag 19 september 2018

K Kunst & cultuur

Voorlinden presenteert eerste retrospectief in Europa van Amerikaanse meesterschilder Wayne Thiebaud

Wassenaar - Museum Voorlinden presenteert met trots het eerste Europese retrospectief van de Amerikaanse schilder Wayne Thiebaud (1920). Deze show is te zien van 9 juni tot en met 16 september 2018. Thiebaud wordt geroemd om zijn rijke schilderijen van taarten, ijsjes en hotdogs die je doen watertanden. Het Amerikaanse dagelijks leven heeft Thiebaud tot kunst verheven. De carrière van deze invloedrijke Amerikaanse meester omvat maar liefst zeventig jaar en tot op de dag van vandaag, op 97-jarige leeftijd, schildert hij nog dagelijks. Voorlinden brengt zo’n zestig werken bij elkaar uit de jaren 1961 tot 2018. Voor deze tentoonstelling vervaardigt de kunstenaar tevens een nieuw werk.

Thiebaud’s schilderijen van taarten, mensen en landschappen kenmerken zich door een heldere compositie, frisse kleuren en dikke impasto. Zijn onderwerpen schildert Thiebaud met de grootst mogelijke zorg en worden veelal geïsoleerd op het beeldvlak aangebracht. Met name zijn taartschilderijen zijn wereldberoemd. Pasteuze klodders stroperige verf lijken daadwerkelijk op taartglazuur. Deze manier van schilderen zorgt ervoor dat de taartjes bijna tastbaar worden en dat je het glazuur van het doek wilt aflikken. Thiebaud noemt zijn techniek ook wel object transference: het overbrengen van het object. Thiebaud is haast een beeldhouwer met verf. Daarnaast is zijn kleurenpalet erg opvallend: pasteltinten en felle kleuren wisselen elkaar af. Schaduwen zijn niet enkel donkere vormen: het zijn regenbogen, bijna aureolen van kleur.

In the shadow all the light happens, aldus de kunstenaar.

Thiebaud wordt vanwege zijn verbeelding van alledaagse objecten vaak geassocieerd met de popart: de stroming die opkwam in de beginjaren van zijn carrière. Nu – tegen het eind van zijn carrière – wordt duidelijk dat dit label geen recht doet aan een schilder met een dergelijke individuele signatuur. Waar de popartkunstenaars putten uit massamedia, schildert Thiebaud op basis van zijn herinneringen. Ook zijn losse penseelstreken staan ver af van de mechanische, hard edge reproducties van kunstenaars als Andy Warhol. Thiebaud is juist een geboren schilder die eerder in de traditie staat van moderne meesters als Edward Hopper en Paul Cézanne. Daarnaast heeft Thiebaud ook altijd grote bewondering gehad voor klassieke schilders als Johannes Vermeer en Diego Vélazquez.

Directeur Suzanne Swarts zegt over de kunstenaar: Thiebaud’s taarten lijken van het doek af te springen, alsof je ze zo kunt opeten. Dit is schilderkunst op haar allerlekkerst.

Thiebaud’s welbekende stillevens van taarten en hotdogs worden getoond in dialoog met zijn portretten en landschappen. Zijn mensbeelden – die hij liever figuren noemt dan portretten – zijn net als zijn stillevens geïsoleerd afgebeeld in een open ruimte met nadruk op de schilderkunstige indruk van het object. In Thiebaud’s landschappen zien we zijn fascinerende kleurgebruik en -combinaties en gevoel voor compositie uit zijn eerdere werken terug. Gedurfde perspectieven met een bijna duizelingwekkend effect tonen ons rivieren en bergen die het beeldvlak plots doorkruisen en afsnijden. De rijke carrière van Thiebaud blijft de kijker verrassen met nieuwe inzichten en perspectieven. Deze eerste Europese tentoonstelling wordt een eerbetoon aan de kunstenaar die zijn hele leven heeft gewijd aan de schilderkunst.

‘Wayne Thiebaud’ is het laatste deel van American Season: een serie van drie tentoonstellingen die verschillende facetten van de Amerikaanse kunstgeschiedenis samenbrengt. American Season begon in het najaar van 2017 met de presentatie van de aanstormende talenten Shio Kusaka (1972) & Jonas Wood (1977), gevolgd door een solotentoonstelling van de gerenommeerde beeldhouwer Martin Puryear (1941). Bij deze show verschijnt een catalogus met in situ foto’s van de werken. Voorlinden is het eerste Europese museum dat een tentoonstelling van Thiebaud toont en is het enige museum in Nederland dat een aantal van zijn schilderijen in bezit heeft. Hiermee zet het museum de lijn voort waarbij kunstenaars aan bod komen die een sterke band met de collectie hebben.

Wayne Thiebaud is geboren in 1920 in Mesa, Arizona. Hij woont en werkt in Sacramento, Californië. Als stagiair werkte hij aan de animatieafdeling van Walt Disney studios. Van 1939 tot 1949 deed Thiebaud commercieel werk als cartoonist en illustrator. Hierna studeerde hij Fine Art begin jaren vijftig aan de San Jose State College en de California State College in Sacramento. Hij zou zich vanaf dat moment vooral richten op vrij werk en stoppen met het commerciële. Hij is tijdens zijn loopbaan ook altijd actief geweest als docent. Van 1951 tot 1960 doceerde Thiebaud Fine Art aan het Sacramento Junior College en van 1960 tot 1976 aan de University of California. In 1967 vertegenwoordigde hij de Verenigde Staten aan de São Paulo Biënnale in Brazilië. In 1985 organiseerde San Francisco Museum of Modern Art een omvangrijk retrospectief van zijn werk. In 1994 ontving Thiebaud de National Medal of Arts, de hoogste onderscheiding voor een kunstenaar van de Amerikaanse overheid.