Erfgoedorganisatie BOEi mag niet meer meedoen aan de verkoopprocedure van de Seyss-Inquartbunker in Wassenaar. De rechter heeft bepaald dat het Rijksvastgoedbedrijf de organisatie terecht heeft uitgesloten. Hierdoor blijft een Haagse vastgoedondernemer als enige kandidaat-koper over. Erfgoedorganisaties maken zich zorgen en willen dat het Rijk de verkoop heroverweegt.
De bunker bij landgoed Clingendael werd tijdens de Tweede Wereldoorlog gebouwd als commandopost voor Arthur Seyss-Inquart, de hoogste vertegenwoordiger van het naziregime in bezet Nederland. Het gebouw lijkt van buiten op een boerderij en heeft een betonnen dak van ongeveer vier meter dik. Het Rijksvastgoedbedrijf (RVB) is eigenaar en wil het monument verkopen.
BOEi bracht het hoogste bod uit, maar moest de verkoopprocedure verlaten. Volgens het Rijksvastgoedbedrijf probeerde de organisatie prijsafspraken te maken met een andere gegadigde, de Haagse vastgoedondernemer Jeroen de Wilde. BOEi ontkent dat en zegt alleen te hebben willen onderzoeken of samenwerking mogelijk was.
De rechter oordeelde dat het Rijksvastgoedbedrijf BOEi mocht uitsluiten vanwege de poging om een verboden prijsafspraak te maken. Ook Stichting Wijkbelangen Uilennest, die zich bij de rechtszaak had aangesloten, kreeg geen gelijk. De stichting vreest dat een commerciële eigenaar de bunker als evenementenlocatie gaat gebruiken, met overlast voor omwonenden tot gevolg.
BOEi kondigt juridische stappen aan
BOEi legt zich niet neer bij de uitspraak. De organisatie dient een klacht in bij het Rijksvastgoedbedrijf en kondigt verdere juridische stappen aan. Volgens directeur Arno Boon heeft de Staat onvoldoende onderzocht of de overgebleven kandidaat de kennis en ervaring heeft om het monument goed te beheren.
“De Staat verkoopt geen gewone vierkante meters. Deze plek vertelt over oorlog en bezetting, over het onder de voet lopen van de democratische rechtsstaat én over de vraag hoe wij onze democratie weerbaar houden”, zegt Boon.
BOEi wil dat het Rijk voorlopig geen verdere stappen zet richting verkoop. Ook moet de Tweede Kamer volgens de organisatie de gelegenheid krijgen zich over de kwestie uit te spreken. De vaste Kamercommissie voor Onderwijs, Cultuur en Wetenschap vergadert op 5 en 9 november.
Volgens BOEi kan het Rijksvastgoedbedrijf de bunker zelf houden of een nieuwe verkoopprocedure beginnen. Daarbij zou de geschiktheid van de toekomstige eigenaar voorop moeten staan.
Historische Vereniging wil verkoop stopzetten
Ook de Historische Vereniging Oud Wassenaer (HVOW) maakt zich zorgen. De vereniging vreest voor de toekomst van de bunker nu alleen De Wilde als kandidaat-koper over is.
De HVOW roept het Rijksvastgoedbedrijf op de bunker uit de verkoop te halen en een andere procedure te beginnen. “Dit beladen erfgoed mag immers NOOIT in verkeerde handen vallen!”, schrijft de vereniging.
Ook de gemeente Wassenaar moet volgens de HVOW in actie komen. Op 21 september vroeg de vereniging het college van burgemeester en wethouders al zich in te zetten voor het behoud van de bunker. De vereniging herhaalt die oproep en wil dat de gemeente de verkoop nauwlettend volgt.
Rijksvastgoedbedrijf neemt klacht niet in behandeling
Stichting WO2 Sporen uitte eerder eveneens kritiek op de verkoopprocedure. De stichting vroeg het Rijksvastgoedbedrijf op 19 oktober de gang van zaken te onderzoeken en de verkoop stop te zetten.
In een brief van 30 oktober laat directeur-generaal Yvonne van der Brugge-Wolring weten dat het Rijksvastgoedbedrijf de bezwaren niet als formele klacht behandelt. Volgens haar gaan ze over het verkoopbeleid en vallen ze daarmee buiten de klachtenprocedure van de Algemene wet bestuursrecht.
Het Rijksvastgoedbedrijf verwijst verder naar eerdere antwoorden op Kamervragen. Daarin stelde de minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening dat de verkoopprocedure zorgvuldig is verlopen.
Verkoop nog niet definitief
De uitspraak betekent niet dat de bunker al is verkocht. De Haagse vastgoedondernemer Jeroen de Wilde is voorlopig de enige overgebleven kandidaat. Het Rijksvastgoedbedrijf moet nog een definitief besluit nemen.
BOEi en de andere betrokken erfgoedorganisaties hopen dat het Rijk alsnog voor een andere aanpak kiest. Zij willen voorkomen dat de bunker in handen komt van een eigenaar die volgens hen onvoldoende oog heeft voor de historische betekenis van het monument.
Bron: BOEi, Historische Vereniging Oud Wassenaer, Rijksvastgoedbedrijf, Leidsch Dagblad
