De uitslag van de verkiezingen is bekend, maar één vraag bleef hangen, zo merkten wij: hoe worden de laatste zetels eigenlijk verdeeld? Vooral de zogenoemde restzetels zorgen voor verwarring. Waarom krijgt de ene partij nog een extra zetel en de andere niet?
Na de gemeenteraadsverkiezingen is de zetelverdeling vastgesteld in het proces-verbaal van het Centraal Stembureau. Daarbij worden eerst zetels verdeeld op basis van de kiesdeler. De zetels die daarna overblijven, heten restzetels. In dit artikel leggen we uit hoe die restzetels in Wassenaar zijn berekend.
Kiesdeler
De kiesdeler is het totaal aantal geldige stemmen gedeeld door het aantal zetels.
In Wassenaar:
- Geldige stemmen: 12.940
- Zetels: 21
Kiesdeler: 12.940 ÷ 21 = 616 4/21
Dit is de exacte waarde. In uitleg wordt dit soms afgerond tot 616,19.
Eerste verdeling
Elke partij krijgt eerst het aantal zetels dat past binnen de kiesdeler.
| Partij | Stemmen | Zetels (eerste verdeling) |
|---|---|---|
| VVD | 3846 | 6 |
| Hart voor Wassenaar | 2315 | 3 |
| D66 | 1331 | 2 |
| Lokaal Wassenaar | 1302 | 2 |
| GL/PvdA | 1107 | 1 |
| CDA | 799 | 1 |
| DLW | 868 | 1 |
| FvD | 907 | 1 |
| Volt | 473 | 0 |
Totaal: 17 zetels
Restzetels: 4
Verdeling restzetels (methode-D’Hondt)
De restzetels worden één voor één verdeeld. Per ronde wordt berekend:
stemmen ÷ (zetels + 1)
De hoogste uitkomst krijgt de zetel.
Ronde 1
- VVD: 3846 ÷ 7 = 549,43
- Hart: 2315 ÷ 4 = 578,75 ← hoogste
Zetel naar Hart voor Wassenaar
Ronde 2
- VVD: 3846 ÷ 7 = 549,43
- GL/PvdA: 1107 ÷ 2 = 553,50 ← hoogste
Zetel naar GL/PvdA
Ronde 3
- VVD: 3846 ÷ 7 = 549,43 ← hoogste
Zetel naar VVD
Ronde 4
- VVD: 3846 ÷ 8 = 480,75 ← hoogste
Zetel naar VVD
Definitieve zetelverdeling
| Partij | Zetels |
|---|---|
| VVD | 8 |
| Hart voor Wassenaar | 4 |
| D66 | 2 |
| Lokaal Wassenaar | 2 |
| GL/PvdA | 2 |
| CDA | 1 |
| DLW | 1 |
| FvD | 1 |
| Volt | 0 |
Toelichting
- De VVD ontvangt 2 restzetels, omdat deze partij in meerdere rondes de hoogste uitkomst heeft.
- Volt ontvangt geen zetel, omdat de uitkomst (473 ÷ 1 = 473) lager is dan die van andere partijen.
Alle berekeningen zijn gebaseerd op de methode-D’Hondt, zoals die bij gemeenteraadsverkiezingen wordt toegepast.
Nog even dit: waarom staat er “616 4/21”?
De kiesdeler wordt exact berekend als:
12.940 ÷ 21 = 616 4/21
Dit is een breuk. In decimalen is dat ongeveer 616,19.
De exacte waarde wordt gebruikt om afrondingsverschillen te voorkomen.
Bronnen:
- proces-verbaal Centraal Stembureau gemeente Wassenaar
- Gemeente Wassenaar, gepubliceerde verkiezingsuitslag
- Kiesraad
